Kayyım atanan Dersim Belediye Eş Başkanı Cevdet Konak, seçim dönemindeki konuşmaları nedeniyle yargılandığı örgüt propagandası davasında beraat etti. Tunceli 1. Ağır Ceza Mahkemesi, suçun yasal unsurlarının oluşmadığına oy birliğiyle karar verdi. Konak’ın görevden uzaklaştırılmasına dayanak gösterilen ayrı örgüt üyeliği dosyasındaki 6 yıl 3 aylık mahkûmiyetin güncel durumu ise henüz teyit edilmiş değil.
Mahkeme suçun unsurlarının oluşmadığına hükmetti
Tunceli 1. Ağır Ceza Mahkemesi, 20 Ekim’de görülen duruşmada Konak hakkında beraat kararı verdi. Mahkeme, Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 223/2-a maddesi uyarınca isnat edilen fiilin kanunda suç olarak tanımlanmamış olmasını gerekçe gösterdi. Yargılama giderlerinin Hazine tarafından karşılanmasına ve Konak’a 65 bin TL avukatlık ücreti ödenmesine karar verildi. Karar için istinaf yolu açık.
Dava, Konak’ın 4 Mart 2024’te DEM Parti’nin Moğultay Mahallesi Kışla Meydanı’nda düzenlediği halk buluşmasındaki konuşması ile sosyal medyada yayımlanan başka bir konuşması üzerine açılmıştı. İddianamede Deniz Gezmiş, Mahir Çayan, İbrahim Kaypakkaya, Sakine Cansız ve Aysel Doğan’ın isimlerini anması; Dersim’in tarihi ve Kürt kimliği hakkındaki sözleri suçlamaya dayanak yapılmıştı.
Avukatı: “Bu dosyada şiddete çağrı yoktur”
Konak’ın avukatı Fatma Kalsen, konuşmaların seçim çalışmaları kapsamında değerlendirilmesi gerektiğini savundu. Adı geçen kişileri anmanın tek başına örgüt propagandası suçunu oluşturmayacağını belirten Kalsen, “Bu dosyada şiddete çağrı yoktur, hiçbir yönüyle atılı suçun unsurları söz konusu değildir” dedi.
Kalsen, Anayasa Mahkemesi kararlarına da işaret ederek propaganda suçunun oluşması için şiddeti teşvik eden unsurların bulunması gerektiğini belirtti.
Görevden uzaklaştırmada iki ayrı dosya gerekçe gösterilmişti
İçişleri Bakanlığı, 22 Kasım 2024’te Konak’ı görevden uzaklaştırırken iki dosyayı gerekçe göstermişti. Bunlardan biri, Tunceli 1. Ağır Ceza Mahkemesi’nin 2022/99 esas sayılı dosyasında örgüt üyeliği suçlamasıyla verilen 6 yıl 3 aylık hapis cezasıydı. Diğeri, Tunceli Cumhuriyet Başsavcılığının 2024/1146 sayılı örgüt propagandası soruşturmasıydı.
Son beraat, Bakanlığın dayanak gösterdiği ikinci dosyayı sonuçlandırdı. Ayrı örgüt üyeliği dosyasındaki mahkûmiyetin güncel adli durumu Konak ve avukatlarınca teyit edilmedi.
5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 47. maddesi, görevleriyle ilgili suçlar nedeniyle soruşturma veya kovuşturma geçiren belediye başkanlarının kesin hükme kadar görevden uzaklaştırılmasına imkân veriyor. Madde, beraat halinde uzaklaştırma kararının kaldırılmasını ve kararın iki ayda bir gözden geçirilmesini öngörüyor. Kanun’un 45. maddesi ise “terör suçları” gerekçesiyle görevden uzaklaştırılan belediye başkanlarının yerine merkezi idarenin görevlendirme yapabilmesine olanak tanıyor; kayyım atanması için tutuklama kararı şartı aranmıyor.
Propaganda dosyasındaki beraat, görevden uzaklaştırma gerekçelerinden birini ortadan kaldırdı. Ancak diğer dosyadaki mahkûmiyetin durumu netleşmediğinden Konak’ın göreve iadesi konusunda kesin bir sonuca varılamıyor.
Bahçesaray’da beraat ve kayyım kararının iptali
Van’ın Bahçesaray ilçesinin seçilmiş Belediye Eş Başkanı Ayvaz Hazır, ceza ve idare yargısındaki kararların ardından da görevine dönmedi. Hazır, dokuz yıl önce katıldığı bir basın açıklaması nedeniyle “örgüte üye olmamakla birlikte örgüt adına suç işlemek” suçundan 3 yıl 1 ay hapis cezası almış; 29 Kasım 2024’te yerine kayyım atanmıştı.
Van Bölge Adliye Mahkemesi 2. Ceza Dairesi, 5 Aralık 2025’te mahkûmiyet kararını kaldırarak Hazır’ın beraatine hükmetti. Mahkeme, cezaya dayanak olan Türk Ceza Kanunu’nun 220/6. maddesinin Anayasa Mahkemesi tarafından iptal edildiğini ve isnat edilen fiilin suç olmaktan çıktığını belirtti. Hazır’ın avukatı Necdet Ceyhan, 9 Aralık 2025’te İçişleri Bakanlığı ile Van Valiliğine başvurarak göreve iade talebinde bulundu.
Erzurum Bölge İdare Mahkemesi 6. İdari Dava Dairesi de Ocak 2026’da Hazır’ın görevden uzaklaştırılması ve yerine kayyım atanması işlemini hukuka aykırı bularak iptal etti. Mahkeme, seçilmiş belediye başkanlarının görevden uzaklaştırılmasına dayanak olan soruşturma veya kovuşturmanın görevleriyle ilgili bir suç hakkında olması gerektiğini; Hazır’a yöneltilen suçlamaların belediye başkanlığıyla bağlantısını gösteren somut bilgi ya da belge sunulmadığını kaydetti. Karara karşı İçişleri Bakanlığının Danıştay’a başvurma yolu açık bırakıldı.
23 Ekim 2026 itibarıyla Bahçesaray kayyımla yönetilmeye devam ediyor. Bakanlık, idare mahkemesi kararına karşı temyiz başvurusu veya yürütmeyi durdurma kararı bulunduğuna ilişkin açıklama yapmadı.
DEM Parti’nin kazandığı 10 il belediyesinden altısı kayyım yönetiminde
31 Mart 2024 yerel seçimlerinde DEM Parti’nin kazandığı 10 il belediyesinden altısı, 23 Ekim 2026 itibarıyla kayyımlar tarafından yönetiliyor: Mardin Büyükşehir Belediyesi’nde Ahmet Türk, Van Büyükşehir Belediyesi’nde Abdullah Zeydan, Batman’da Gülistan Sönük, Hakkari’de Mehmet Sıddık Akış, Siirt’te Sofya Alağaş ve Dersim’de Cevdet Konak’ın yerine kayyım görevlendirildi.
Partinin kazandığı dört ilçe belediyesinde de seçilmiş başkanların yerine kayyım atandı. Bunlar Şanlıurfa’nın Halfeti ilçesi (Mehmet Karayılan), Van’ın Bahçesaray ilçesi (Ayvaz Hazır), Mersin’in Akdeniz ilçesi (Hoşyar Sarıyıldız) ve Kars’ın Kağızman ilçesi (Mehmet Alkan). Aynı dönemde CHP’nin kazandığı İstanbul’un Esenyurt ve Şişli ilçeleri ile Dersim’in Ovacık ilçesinde de kayyım atamaları yapıldı.
