Commonwealth Fusion Systems (CFS), füzyon santrallerinde kullanılacak elektronik sistemleri geliştirmek üzere ABD Ticaret Bakanlığı ile 85 milyon dolarlık önerilen teşvik için niyet mektubu imzaladı. Şirketin 22 Ekim tarihli değerlendirmesine göre plan; kontrol sistemlerini hızlandırmayı ve güçlü mıknatısların enerji beslemesini iyileştirmeyi hedefliyor. Niyet mektubu, teşvikin tamamının kesin olarak ödendiği ya da ticari bir füzyon santralinin hazır olduğu anlamına gelmiyor.
CFS’nin bilimden sorumlu yöneticisi Brandon Sorbom, projenin füzyon teknolojisiyle ABD’deki elektronik tedarik zincirini birlikte geliştirmeyi amaçladığını belirtiyor. Önerilen finansman, CHIPS ve Bilim Yasası kapsamındaki araştırma ve geliştirme çalışmalarıyla bağlantılı. Plan, üretim kapasitesinin yanı sıra araştırma yeteneklerine de odaklanıyor.
Silisyum karbür ve radyo frekansı sistemleri
İlk çalışma alanı silisyum karbür güç elektroniği. CFS’ye göre tokamak tipi füzyon makinelerinde güçlü mıknatısları çalıştırmak için kısa sürede çok yüksek akım sağlayabilen güç kaynakları gerekiyor. Şirket, bu alandaki ilerlemelerin elektrikli araçlar, trenler ve elektrik şebekesi ekipmanlarında da kullanılabileceğini öngörüyor.
İkinci alan, füzyon yakıtını ısıtmak için kullanılan radyo frekansı güç üreteçleri. CFS, ARC santrali tasarımında modern katı hâl elektroniğinden yararlanmayı planlıyor. Dolayısıyla program yalnızca işlemciler ya da geleneksel bir çip fabrikasıyla sınırlı değil; güç üretimi, kontrol ve zorlu çalışma koşulları da araştırma kapsamına giriyor.
Beş araştırma alanı üzerinde çalışılacak
Üçüncü başlık, yapay zekâ destekli modeller ve SPARC’ın dijital ikizi. Şirket, bu araçlarla daha yavaş fizik simülasyonlarının bazı işlemlerini hızlandırmayı ve füzyon atımlarını daha iyi planlamayı amaçlıyor. CFS ayrıca modellerini GPU ve TPU gibi yapay zekâ donanımlarına uyarlamayı hedefliyor.
Dördüncü çalışma alanında sensör verilerini işleyip makineyi yönetecek daha hızlı ve güçlü kontrol elektroniği geliştirilmesi yer alıyor. Beşinci başlık ise radyasyona dayanıklı elektronikler. CFS, füzyon sırasında oluşan nötronlar nedeniyle ARC santralinde ve robotik bakım sistemlerinde özel bileşenlere ihtiyaç duyulacağını belirtiyor.
Şirket, araştırma sonuçlarının uzay araçları ve gelişmiş üretim sistemleri gibi başka alanlarda da kullanılabileceğini ifade ediyor. Ancak bunlar henüz projenin hedefleri ve öngörülen faydaları. Niyet mektubu, tamamlanmış bir santral ya da bağımsız biçimde doğrulanmış bir maliyet düşüşü anlamına gelmiyor; teşvikin koşulları ve araştırma programının sonuçları sonraki aşamalarda netlik kazanacak.
