Atmosferik motora sonradan turbo takmak, doğru parçalar ve uygun motor kalibrasyonuyla performansı artırabilir. Ancak işlem yalnızca turboşarj montajından ibaret değil; yakıt ve ateşleme sistemlerinden soğutmaya, aktarma organlarından frenlere kadar birçok bileşenin birlikte değerlendirilmesi gerekiyor.
Turboşarj, egzoz gazlarının enerjisini kullanarak silindirlere daha fazla hava gönderiyor. Motor bu sayede hacmi büyütülmeden daha fazla yakıt yakıp daha yüksek güç üretebiliyor. Uygun koşullarda yakıt verimliliğine katkı da sağlayabilen sistemin güvenilir çalışması için diğer parçaların artan yüke dayanması şart.
Dönüşümde motorun diğer parçaları da ele alınmalı
Turbo uygulamasında pistonlar, eksantrik mili ve yakıt sistemi üzerinde değişiklik gerekebilir. Ateşleme ayarlarının yeniden düzenlenmesi, emme ve egzoz manifoldlarının da uygulamaya uygun hazırlanması gerekir.
Turbo seçimi yalnızca üretilebilecek basınca göre yapılmamalı. Motor hacmi ve maksimum devrin yanı sıra kullanım amacı ile hedeflenen güç ve tork değerleri de hesaba katılmalı. Artan performansa uyum için debriyaj, şanzıman ve fren sistemlerinin durumu da gözden geçirilmeli.
Turbo basıncını artırmanın sınırları
Montajın ardından motorun yeni sisteme göre kalibre edilmesi gerekiyor. Basınç yükseldikçe silindirlere giren hava artıyor; yakıt beslemesi ve ateşleme zamanlaması da buna uygun biçimde ayarlanmalı.
Önemli risklerden biri motor vuruntusu. Yüksek basınç silindirlerdeki yükü artırıp kontrolsüz yanma olasılığını yükseltebiliyor. Motoru korumak amacıyla ateşleme zamanlaması geriye alınabilir; ancak bu ayarın da bir sınırı bulunuyor. Belirli bir noktadan sonra basıncı artırmak beklenen güç artışını sağlamayabilir. Ateşlemenin geri alınması performans kazancını kısıtlarken mekanik ve termal yük yükselmeyi sürdürebilir.
Bu nedenle hedef, ulaşılabilecek en yüksek basınç değil, motorun güvenilir biçimde çalışabileceği uygun seviyeyi belirlemek olmalı.
Yüksek sıcaklık turbo sistemini yıpratabilir
Egzoz gazlarından enerji alan turboşarj çalışma sırasında yoğun ısıya maruz kalıyor. Motor kapatıldıktan sonra da sıcaklık hemen düşmüyor. Yeterli soğutma olmadığında turbo içindeki rulmanlar ve sızdırmazlık contaları zarar görebiliyor. Isı nedeniyle yağın bozulması ve karbon birikintilerinin oluşması da sistemin kullanım ömrünü kısaltabiliyor.
Sonradan turbo eklenen bir motorda yalnızca güç artışına odaklanmak yeterli değil; yakıt beslemesi, ateşleme, soğutma ve aktarma organları birlikte ele alınmalı. Doğru kurulum performansı artırabilirken yanlış parça seçimi veya yetersiz kalibrasyon ciddi motor hasarlarına neden olabilir.
