Televizyonu kumandadan kapatmak, oyun konsolunu dinlenme moduna almak ya da kahve makinesini fişte bırakmak elektrik kullanımını her zaman tamamen durdurmuyor. Bazı cihazlar kullanılmadıkları sırada da prizden enerji çekmeyi sürdürüyor.
Bekleme modu tüketimi olarak adlandırılan bu durum, cihazların görünürde çalışmıyorken elektrik harcamasına yol açıyor. ABD Enerji Bakanlığı verilerine göre, sürekli elektrik çeken cihazlar Amerikan hanelerindeki toplam tüketimin yaklaşık yüzde 10’una ulaşabiliyor. Bu oran her ev için aynı değil; kullanılan ürünlere ve beklemedeki güç tüketimlerine göre değişiyor.
Televizyon ve oyun konsollarında bekleme tüketimi
Televizyon kumandadan kapatıldığında çoğunlukla bekleme moduna geçiyor. Uzaktan kumanda sinyalini algılama, hızlı açılma ve ağ bağlantısını sürdürme gibi işlevler bu sırada enerji harcayabiliyor. Bununla birlikte, yeni ve verimli bazı televizyonlar beklemede 1 watt veya daha az güç tüketiyor. Hızlı başlatma ve ağ üzerinden uyandırma özellikleri tüketimi yükseltebiliyor.
Oyun konsollarında güç seçenekleri arasındaki fark daha belirgin olabiliyor. Sony’nin 2026’da test ettiği bir PS5 modelinde, düşük güç tüketimli dinlenme modu yaklaşık 0,3 watt harcarken USB bağlantı noktalarına güç verme ve internet bağlantısını sürdürme işlevleri birlikte açıkken tüketim yaklaşık 4,7 watt’a çıkıyordu. Bu nedenle konsolun ne kadar süre kullanılmadığının yanı sıra hangi özelliklerin açık kaldığı da önem taşıyor.
ENERGY STAR karşılaştırmasına göre oyun konsolunda video izlemek, özel bir yayın cihazına kıyasla yaklaşık 15 kat daha fazla enerji gerektirebiliyor. Oran test edilen cihazlara göre değişse de televizyonda Netflix, YouTube veya benzeri uygulamalar bulunuyorsa, yalnızca yayın izlemek için konsolu açmak fazladan tüketim yaratabiliyor.
Yazıcılar ve mutfak cihazları da pay sahibi
Yazıcılar, ağ bağlantısını sürdürdüklerinde veya hızlı baskıya hazır beklediklerinde elektrik kullanabiliyor. Lazer ve mürekkep püskürtmeli modeller arasında farklılıklar olsa da tüketimde cihazın modeli ve güç yönetimi ayarları belirleyici.
Uzun süre kullanılmayacak yazıcıyı kapatmak tüketimi azaltabilir. Ancak mürekkep püskürtmeli modelleri fişten çekmek yerine önce kendi güç düğmesinden kapatmak gerekiyor. Fişin doğrudan çıkarılması, baskı kafasının doğru konumuna dönememesine ve mürekkebin kurumasına neden olabilir.
Sürekli açık dijital ekran, saat veya ağ bağlantısı bulunan mikrodalga fırınlar, kahve makineleri ve bazı bulaşık makineleri de kullanılmadıkları sırada az miktarda enerji harcayabiliyor. Buna karşılık elektronik bekleme devresi olmayan ve mekanik anahtarla tamamen kapatılan bir cihazın fişte kalması, mutlaka tüketim yaptığı anlamına gelmiyor.
Modem ve Wi-Fi yönlendiricileri ise bekleme modunda değiller; internet bağlantısını sürdürmek için çalışıyorlar. Gece kapatılmaları enerji tüketimini azaltabilir, ancak akıllı ev sistemleri, güvenlik kameraları ve uzaktan erişim gerektiren cihazların bağlantısı da kesilir.
Bekleme modundaki tüketim nasıl azaltılır?
Kullanılmayan cihazların elektrik bağlantısını kesmek, bekleme tüketimini azaltmanın basit yollarından biri. Her cihazın fişini ayrı ayrı çıkarmak yerine, açma-kapama düğmeli uzatma kablolarıyla televizyon çevresindeki oyun konsolu, ses sistemi ve medya oynatıcısının elektriği birlikte kesilebilir. Yalnızca akım koruması sunan bir priz ise elektriği kendiliğinden kapatmaz.
- Televizyon ve konsollarda ihtiyaç duyulmayan hızlı başlatma ve sürekli bağlantı özelliklerini kapatın.
- Konsol ve bilgisayarlarda, uzun süre boşta kalındığında düşük güç moduna geçişi sağlayan otomatik kapanmayı etkinleştirin.
- Sürekli bağlı kalması gerekmeyen şarj cihazları ve elektronik aksesuarları prizden çıkarın.
- Elektrik tüketimini ölçebilen bir prizle cihazların beklemede ne kadar güç kullandığını kontrol edin.
Beklemede 5 watt harcayan bir cihaz, günde 20 saat bu durumda kalırsa yılda 36,5 kilovatsaat elektrik tüketir. Bunun faturaya etkisi geçerli elektrik birim fiyatına bağlıdır.
Tasarruf için her cihazın fişini çekmek gerekmez. Buzdolabı ve derin dondurucu gibi sürekli çalışması gereken ürünlerin elektriği kesilmemeli; oyun konsolu ve yazıcı gibi elektronik cihazlar da uygun biçimde kapatılmalı. İlk adım, uzun süre kullanılmadığı halde gereksiz enerji harcayan cihazları belirlemek olabilir.
