OpenAI, yapay zekâ modellerinin matematik, bilgisayar bilimi ve fizikte üç araştırma problemine çözüm ürettiğini iddia etti. Şirket, matematik ve bilgisayar bilimi çalışmalarını kamuya açarken fizik araştırmasının önce uzmanlar tarafından incelenip yazıya dökülmesini bekliyor. İddiaların geçerliliği ve kapsamı, bilim insanlarının değerlendirmesiyle netleşecek.
Bilgisayar bilimi kanıtı bağımsız grup tarafından incelenecek
Bilgisayar bilimi çalışması, Üstel Zaman Hipotezi’ni (ETH) ele alıyor. Bu varsayım, bilgisayarların belirli mantık problemlerini çözme hızına ilişkin sınırlar koyuyor. Araştırmacılar, yüzlerce çalışmada farklı problemlerin zorluğunu değerlendirirken ETH’yi temel alıyor.
OpenAI’nin yayımladığı çalışmada, hipotezin izin verdiği sınırdan daha hızlı bir hesaplama yöntemi tarif ediliyor. Yöntem, bir dizi doğru-yanlış koşulunu aynı anda sağlayan çözümleri sayıyor. Şirket, elde edilen sonucun ETH’nin yanlış olduğunu gösterdiğini savunuyor.
Kanıtı, Russell Impagliazzo, Ramamohan Paturi ve Ryan Williams’ın yöneteceği bağımsız bir grup inceleyecek. Impagliazzo ve Paturi, Francis Zane ile birlikte ETH’yi ortaya atan araştırmacılar arasında bulunuyor. Grup, diğer bilim insanlarının da çalışmayı kontrol edebilmesi için belgelerin kamuya açılmasını talep etti; OpenAI bu isteği kabul etti.
OpenAI, bu sonucun günlük kullanımdaki yazılımları hızlandırabilmesi için ek araştırmalara ihtiyaç olduğunu da belirtiyor.
Matematik iddiası daha yüksek boyutları kapsıyor
Matematik çalışması, dalgaların belirli bir noktada ne kadar sürede yoğunlaşabileceği sorusunu inceliyor. OpenAI, modellerinin iki ve daha yüksek boyutlarda geçerli bir kanıt ürettiğini ileri sürüyor. Şirket ayrıca çalışmanın Kakeya ve Stein adıyla bilinen iki matematik problemine sonuç getirdiğini iddia ediyor.
Kakeya problemi, her yöne uzanan birim uzunluktaki doğru parçalarını barındıran kümelerin boyutunu sorguluyor. Hong Wang ve Joshua Zahl, problemin üç boyutlu biçimini 2025’te çözmüştü. OpenAI’nin yeni çalışmaya ilişkin iddiası, daha yüksek boyutları da içeriyor.
Şirket, matematik ve bilgisayar bilimi çalışmalarındaki kanıtları, adımları bilgisayarla denetleyen Lean yazılımına da aktardı. OpenAI, araştırma arşivindeki metinleri ham araştırma verisi olarak nitelendiriyor ve bilim insanlarının bunları inceleyerek açıklamasını bekliyor.
Fizik çalışmasının kanıtları henüz paylaşılmadı
Fizik alanındaki iddia, atom altı parçacıkların etkileşimlerini açıklayan bazı kuramların matematiksel temelini konu alıyor. OpenAI, araştırmanın kuark ve gluonlar arasındaki güçlü etkileşimi açıklayan kuramı da kapsadığını söylüyor.
David Gross’un yöneteceği ekipte Michael Douglas, Arthur Jaffe, Igor Klebanov ve Nikita Nekrasov yer alıyor. Grup, yapay zekânın ürettiği belgeleri yayımlamadan önce çalışmayı inceleyip kendi anlatımıyla kaleme almayı tercih etti. Bu nedenle fizik iddiasının dayandığı kanıtların tamamı henüz kamuoyunun incelemesine açık değil.
AGMAI, tüm araştırmacılara erişim çağrısı yaptı
Matematik ve Yapay Zekâ Danışma Grubu AGMAI, sonuçların paylaşımı konusunda farklı bir tutum sergiliyor. Grup, 25 Ekim tarihli açıklamasında bazı araştırmacılara öncelik verilmesinin eşitsizliğe yol açtığını belirtti. Ayrıca seçilen bilim insanlarının itibarının şirket duyurusunu desteklemek için kullanılabileceğine dikkat çekti.
AGMAI, 26 Ekim’de OpenAI’ye fizik çalışmasının kanıtlarını da yayımlama çağrısında bulundu. Gruba göre tüm araştırmacıların aynı belgelere erişebilmesi, kanıtların anlaşılmasına ve yeni fikirlerin değerlendirilmesine katkı sağlayabilir.