Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), Elektronik Veri Dağıtım Sistemi’ndeki (EVDS) ekonomik verilere uyumlu yapay zekâ araçları üzerinden erişim sağlayan EVDS-MCP hizmetini devreye aldı. 26 Ekim 2026 tarihli duyuruya göre hizmeti kullanmak için EVDS hesabı ve kişisel API anahtarı gerekiyor.
TCMB, 1993’ten bu yana EVDS’yi açık veri platformu olarak sunuyor. Ocak 2026’da EVDS 3’ün kullanıma girmesiyle yenilenen sisteme eklenen EVDS-MCP, kullanıcıların veri arama ve ilgili serileri getirme işlemlerini sohbet yoluyla başlatmasına imkân veriyor.
EVDS-MCP, TCMB’nin geliştirdiği ayrı bir sohbet uygulaması ya da yapay zekâ modeli değil. MCP (Model Context Protocol) standardıyla çalışan bir bağlantı görevi görüyor. Bu nedenle kullanıcıların hem bağlantıyı destekleyen bir uygulamaya hem de yapay zekâ modeline ihtiyacı var.
Resmî kılavuzda ChatGPT, Claude, Claude Code, Gemini CLI ve LMStudio için kurulum örnekleri yer alıyor. Ancak araçların listelenmesi bağlantının her hesapta otomatik olarak etkin olduğu anlamına gelmiyor: EVDS bağlantısının eklenmesi ve kişisel API anahtarıyla kimlik doğrulamasının tamamlanması gerekiyor.
EVDS-MCP bağlantısı için API anahtarı gerekiyor
Kullanıcılar API anahtarını EVDS 3’te oturum açtıktan sonra “Benim Sayfam” bölümündeki “Profilim” sayfasından alabiliyor. Burada bulunan “API KEY KOPYALA” seçeneği, bağlantıda kullanılacak anahtarı kopyalıyor. Kılavuz, kimlik doğrulamada OAuth yöntemini ve bu anahtarın kullanımını açıklıyor.
Hizmet dört temel işlev sunuyor: konu kategorilerini listelemek, veri gruplarını bulmak, serileri ve kodlarını görüntülemek, ayrıca belirlenen tarih aralığındaki verileri getirmek. Kullanıcının bu araçları ayrı ayrı çalıştırması gerekmiyor; model, verilen soruya göre uygun aracı ve parametreleri seçiyor.
İsteklerde tarih aralığı ve veri türünü belirtmek önemli
Talebin açık kurulması, alınacak sonuç üzerinde etkili. Örneğin yalnızca döviz kuru istemek yerine para birimini, alış ya da satış kurunu, tarih aralığını ve günlük veya aylık sıklığı belirtmek daha net bir istek oluşturuyor. Tablo ya da grafik beklentisi de ayrıca yazılabiliyor. Kılavuz, tarih aralığı verilmezse modelin kullanıcının beklentisinden farklı bir dönem seçebileceği uyarısında bulunuyor.
Verinin alınması, modelin yaptığı hesaplamanın veya yorumun doğrulandığı anlamına gelmiyor. TCMB, rolünü verileri yapay zekâ araçlarıyla uyumlu biçimde sunmakla sınırlıyor; kullanılan uygulamalar ve bunların ürettiği yanıtlar için sorumluluk üstlenmiyor. Bu nedenle sonuçlar kullanılmadan önce seçilen serinin, dönemin ve birimin kontrol edilmesi gerekiyor.
